Warmte in huis: zo houden Nederlanders het gezellig
Een warm huis. Voor de één betekent dat de verwarming op 21 graden, voor de ander een dekentje, een kop thee of kaarsjes aan. Maar hoe gaan Nederlanders tegenwoordig écht om met de warmte in huis? Kwantum vroeg ruim 1.300 Nederlanders naar hun warmtegewoontes. Van thermostaatruzies tot slimme oplossingen (of juist niet): dit zijn de opvallendste inzichten uit het onderzoek.
De thermostaat staat lager dan ooit
De tijd van standaard 21 graden in huis lijkt voorbij. De gemiddelde Nederlander zet zijn verwarming in de winter op 19 graden. Bij de vraag welke temperatuur zij redelijk vinden om energie te besparen zonder in te leveren op comfort, ligt het gemiddelde rond de 18 graden.
Dat is geen toeval. Door stijgende energieprijzen is bijna iedereen bewuster geworden:
93% zegt hierdoor bewuster om te gaan met de verwarming
Twee derde (66%) zette afgelopen winter de thermostaat lager dan het jaar ervoor
Meer dan de helft (57%) zet deze gewoonte ook deze winter voort
Een kouder huis is dus geen uitzondering meer, maar steeds vaker de norm. Opvallend: dit geldt ook voor mensen die in een goed geïsoleerde woning wonen. Ook zij zetten de verwarming lager dan voorheen en besparen alsnog actief op verwarming. Bewust omgaan met warmte lijkt daarmee een blijvende gewoonte te worden voor een grote groep mensen.
Slim?
Je zou verwachten dat slimme thermostaten inmiddels overal hangen. Toch gebruikt bijna 60% er géén. Waarom? Omdat Nederlanders graag zelf de controle houden. Bijna twee derde stelt de verwarming het liefst handmatig in. Geen schema’s, geen apps, gewoon even draaien als het nodig is.
Dat zie je ook terug in het dagelijkse gebruik:
37% raakt de thermostaat nauwelijks aan
34% past hem één keer per dag aan
25% zelfs twee tot drie keer per dag
Warmte is … soms een discussie
De thermostaat is niet alleen een knop, maar soms ook een strijd. Bijna 1 op de 3 huishoudens heeft weleens discussies gehad over de temperatuur in huis. Meestal gaat dat over:
Verschillen in warmtebehoefte tussen partners of huisgenoten (35%)
Een te koude woonkamer of juist een te warme slaapkamer (33%)
De energierekening en besparen op kosten (28%)
Verschil tussen dag- en nachttemperatuur (17%)
Ook wie de controle heeft over de thermostaat verschilt per huishouden. In 49% van de huishoudens bepaalt men zelf de temperatuur. In 34% van de gevallen wordt de temperatuur samen vastgesteld. Bij 7% is het vooral de partner die beslist en in een kleine groep huishoudens blijft de thermostaat altijd hetzelfde ingesteld.
Wanneer gaat de verwarming aan?
Wanneer de koude maanden in aantocht zijn, is het vaak een terugkerende vraag: wanneer zet je voor het eerst de verwarming aan? Dit moment verschilt flink tussen huishoudens.
31% zet de verwarming aan in oktober
28% wacht tot november
4% begint al in september
7% wacht tot december of later
Opvallend is dat daarnaast 29% aangeeft de verwarming aan te zetten ‘wanneer zij dat zelf willen’, los van vaste maanden. Een kleine groep (1,5%) zegt zelfs helemaal geen verwarming te gebruiken.
Minder graden, meer gezelligheid
Misschien wel het meest knusse inzicht uit het onderzoek: als het fris is, maken Nederlanders het huis liever sfeervoller dan dat ze de verwarming hoger zetten. Dit doen we massaal om het warm en gezellig te houden:
Plaids en dekentjes (82%)
Kaarsen en sfeerverlichting (64%)
Thee, soep of iets anders warms (39%)
Naast gezelligheid nemen Nederlanders ook praktische maatregelen, die helpen bij het warm houden van hun woonruimtes.
64% verwarmt alleen de ruimtes die gebruikt worden
56% trekt een dikke trui aan
49% sluit gordijnen tegen tocht
30% gebruikt vloerkleden voor extra isolatie
Wat doen we ’s nachts?
’s Nachts gaat de verwarming bij de meeste mensen omlaag, maar niet iedereen voelt zich prettig bij een volledig koude nacht.
65% zet hem lager
19% zet hem helemaal uit
14% laat de verwarming aan
Onderzoeksverantwoording
Voor dit onderzoek hield Kwantum in januari 2025 een enquête onder 1.374 Nederlandse respondenten. De vragen gingen over woonsituatie, isolatie, verwarmingsgedrag en hoe Nederlanders hun huis warm en gezellig houden tijdens de winter.